ByЕ‚y podsekretarz obrony USA i ceniony na Е›wiecie analityk wojskowy ostrzega: nie ma dowodów, Ејe w razie prawdziwej wojny tarcza kogoЕ› obroni

AmerykaЕ„ski rzД…d przekonuje, Ејe tarcza bД™dzie mogЕ‚a chroniД‡ przed atakiem ze strony Iranu czy Korei PóЕ‚nocnej nie tylko Stany Zjednoczone, ale i EuropД™. PoradziЕ‚by pan polskiemu ministrowi obrony, który jest teraz w USA, by przyjД…Е‚ amerykaЕ„skД… ofertД™?

Philip E. Coyle: DoradzaЕ‚bym wielkД… ostroЕјnoЕ›Д‡, bo nie ma dowodów, Ејe system, którego instalacjД™ administracja George’a W. Busha zaproponowaЕ‚a Polsce i Czechom, bД™dzie broniЕ‚ Europy przed rakietami dalekiego zasiД™gu. Nie wiadomo nawet, czy podczas konfliktu zbrojnego ochroni on choД‡by Stany Zjednoczone. Agencja Obrony Rakietowej we wniosku o fundusze na 2008 rok napisaЕ‚a, Ејe pierwszym celem instalacji baz w Polsce i w Czechach ma byД‡ obrona radarów w Wielkiej Brytanii i na Grenlandii. To oczy caЕ‚ego systemu i to one byЕ‚yby pierwszym celem iraЕ„skiej armii, gdyby bazy nie powstaЕ‚y w Europie Ељrodkowej, a IraЕ„czycy okazali siД™ wystarczajД…co szaleni, by zaatakowaД‡ AmerykД™. JeЕ›li jednak tarcza w Polsce i w Czechach powstanie, to wЕ‚aЕ›nie te instalacje bД™dД… potencjalnym celem iraЕ„skich strategów.

PrzecieЕј za parД™ lat ten system moЕјe juЕј dziaЕ‚aД‡ doskonale.Stany Zjednoczone pracujД… nad tarczД… antyrakietowД… od 40 lat. A od 1983 roku, gdy prezydent Ronald Reagan wygЕ‚osiЕ‚ sЕ‚ynne przemówienie o „gwiezdnych wojnach”, wydaЕ‚y na niego ponad 110 miliardów dolarów. I ciД…gle nie mamy systemu, na którym moЕјemy polegaД‡.

Nawet Agencja Obrony Rakietowej przyznaje, Ејe tarcza bД™dzie skuteczna, tylko jeЕ›li Iran wystrzeli w kierunku Europy jednД…, góra dwie rakiety. I nie uЕјyje puЕ‚apek, które mogД… zmyliД‡ system. To dosyД‡ nierealistyczne zaЕ‚oЕјenia. ZwЕ‚aszcza Ејe gdyby iraЕ„skie wЕ‚adze byЕ‚y na tyle szalone, by myЕ›leД‡ o ataku na USA czy EuropД™ – czego nie mogД™ sobie wyobraziД‡ – to wziД™Е‚yby przykЕ‚ad z Rosji, która ma tyle rakiet, Ејe jest w stanie pokonaД‡ kaЕјdД… tarczД™.

JeЕ›li tarcza jest taka zЕ‚a, dlaczego Rosja tak siД™ jej boi?

To dobre pytanie. Rosjanie wiedzД…, Ејe ten system nie bД™dzie niezawodny – w koЕ„cu sami próbujД… stworzyД‡ podobnД… tarczД™ i wiedzД…, jak trudne jest to zadanie. Dlatego sД…dzД™, Ејe chodzi po prostu o politykД™. Tak jak Amerykanom nie podobaЕ‚o siД™, Ејe Rosjanie majД… rakiety na Kubie, tak Moskwie nie podobajД… siД™ amerykaЕ„skie instalacje na terenie Polski. Bo gdyby kiedykolwiek ten system zaczД…Е‚ dziaЕ‚aД‡, mógЕ‚by zestrzeliwaД‡ równieЕј rosyjskie rakiety.

Moskwa grozi, że jeśli tarcza powstanie w Polsce, rosyjskie wojska rakietowe od razu wezmą ją na cel. Ale szef sztabu armii rosyjskiej Igor Bałujewski ostrzegł jeszcze przed innym scenariuszem. Jego zdaniem, gdy z Polski wystartują antyrakiety, by zniszczyć np. irański cel, Rosja może potraktować to jako atak na jej terytorium i w odwecie zaatakować Polskę. To realne ryzyko czy po prostu blef?

Taka pomyЕ‚ka jest moЕјliwa. ByЕ‚ nawet podobny przypadek. W 1995 roku w Norwegii naukowcy wystrzelili satelitД™, którego rosyjscy wojskowi wziД™li poczД…tkowo za amerykaЕ„skД… rakietД™.

Równie krytyczni wobec tarczy sД… demokraci, którzy majД… teraz wiД™kszoЕ›Д‡ w Kongresie. SД…dzi pan, Ејe nastД™pca George’a W. Busha porzuci prace nad systemem obrony antyrakietowej?

Kongres juЕј obciД…Е‚ pieniД…dze na przygotowania budowy bazy w Polsce. RównieЕј nowy prezydent – Barack Obama, Hillary Clinton, ale równieЕј John McCain – moЕјe uznaД‡, Ејe USA mogД… inaczej wydawaД‡ tak wielkie pieniД…dze. KaЕјdy z tych kandydatów skЕ‚ada przedwyborcze obietnice, a rocznie na tarczД™ Ameryka wydaje teraz 10 – 11 miliardów dolarów.

Czy jeЕјeli Polska bД™dzie miaЕ‚a patrioty i bazД™ tarczy, stanie siД™ bezpieczniejsza?

Obecne zagroЕјenia to samochody-puЕ‚apki czy miny-puЕ‚apki i zamachowcy-samobójcy. Przeciw takim zagroЕјeniom tarcza jest bezuЕјyteczna, a przecieЕј jeЕ›li wЕ‚Д…czycie siД™ do projektu, który jest skierowany przeciw Iranowi, moЕјecie uraziД‡ miliony muzuЕ‚manów na Е›wiecie i zachД™ciД‡ terrorystów do ataków na wasz kraj.

Philip E. Coyle

Ekspert Centrum Informacji Obronnych w Waszyngtonie. ByЕ‚ najdЕ‚uЕјej urzД™dujД…cym szefem wydziaЕ‚u testowania broni w Pentagonie(1994 – 2001). PracowaЕ‚ m.in. nad nowoczesnymi systemami uzbrojenia (w tym tymi, które majД… dziaЕ‚aД‡ w kosmosie), testowaЕ‚ nowe bomby i lasery. Za prezydentury Billa Clintona zajmowaЕ‚ siД™ teЕј tarczД… antyrakietowД…. WedЕ‚ug „New York Timesa”nazywany technicznym sumieniem Pentagonu. W niedzielД™ przyleciaЕ‚ do Pragi, by wziД…Д‡ udziaЕ‚ w seminarium zorganizowanym przez Greenpeace